Voorkomen van stress

Tips voor voorkomen van stress.

1. U bent nummer 1
Zet uzelf voorop! Juist als je van alles moet - in huis, voor de kinderen of op het werk - is het slim om even time-out te nemen en eerst iets voor jezelf te doen. "Het klinkt tegenstrijdig, maar als je eerst doet wat jij zelf wilt, krijg je energie. Dus: ga eerst even lezen of een uurtje sporten en dan pas aan de slag. Je zult zien: je vliegt met die stofzuiger door het huis." "Als je vergeet om tijd te nemen voor jezelf, pleeg je vanzelf roofbouw. Je krijgt op de duur fysieke klachten. Nekpijn, hoofdpijn, enzovoorts." Als je rekening houdt met wat jezelf wilt, gaat alles soepeler, zo is de ervaring. "Vraag je steeds weer af: Wat wil ik? En dan pas doen. Anders kom je jezelf echt tegen."

2. Word uw eigen stress-expert.
Meestal weet je al wanneer het misgaat: Je raakt ge?rriteerd, je hoofd voelt vol of je krijgt buikpijn. Iedereen heeft zo zijn/haar eigen stress-signalen. Signalen die alleen je kunt herkennen. Je kunt niet verwachten dat een ander dat aanvoelt. Bovendien weet je als enige wat er nodig is om die stress te doorbreken en om je weer op te laden: bij de een werkt een lange strandwandeling, een ander knapt op van het luisteren naar muziek. Experimenteer hiermee: zoek uit wat je energie geeft. En zorg dat je op tijd gebruik maakt van dit soort 'energie-gevers'.

3. Waar will je op terugkijken?
Stel je zit straks in het bejaardenhuis met een kopje thee en kijkt terug op uw leven. Waar zou je dan aan terug willen deken: aan een ongedwongen avond met de kinderen, of aan de ramen die altijd zo mooi waren gelapt? Op de lange duur gaat het bij keuzes in het leven vooral om werkelijke waarden als liefde, respect, warmte, rust, creativiteit. Uiteindelijk is het dan belangrijker dat je je dochter hebt gemotiveerd om viool te gaan spelen, dan dat je op vrijdag altijd de was zo goed wist weg te werken. Door alle dagelijkse drukte dreigt men dat vaak uit het oog te verliezen.

4. Niet alles is even belangrijk
Het is een willekeurige dag: er komen tien dingen tegelijk op u af. In je ogen moet alles NU. Alleen doen wat je belangrijk vindt, dat klinkt goed, maar hoe? Stressconsultants hanteren voor het stellen van prioriteiten de matrix van Eisenhouwer, genoemd naar de Amerikaanse president Eisenhouwer. Hij nam zijn beslissingen op basis van dit schema. Nummer 1 op de lijst is alles wat belangrijk is en urgent. Dat is meestal duidelijk: uw kind is doodziek en moet naar de dokter, dat gaat voor alles. Nummer 2: belangrijk, maar niet urgent. Hieronder valt dat uurtje sporten, omdat je daarna beter werkt. Dat plan je in. Nummer 3: niet belangrijk, wel urgent. Je collega belt om te overleggen over een belangrijke klant, terwijl je net een ochtendje vrij heeft. Je doet het, maar daarna geniet je extra van je koffie. Nummer 4 (laagste prioriteit): niet belangrijk, niet urgent. Hier zijn honderden voorbeelden van: van de geraniums overpotten tot collega's die willen bijkletsen. Bij elke beslissing die op je afkomt, kun je kijken: waar valt deze onder? Dingen die belangrijk zijn, doe je gemotiveerd. Die geven dus weinig stress. Alles wat urgent is, geeft juist wel stress. Daarna is het belangrijk om te ontspannen.

5. Zeg vaker nee
Nee zeggen, roept vaak angsten en onzekerheden op. Vindt men mij dan nog wel aardig? Wie moet het dan doen? Vind je het lastig om grenzen te stellen, bouw dan bedenktijd in als u wordt benaderd met een vraag. Het maakt niet uit om wat voor vraag het gaat ('Kun je me morgen naar sporten brengen? Wil je extra werken volgende week?'). Zeg niet meteen ja, maar neem rustig de tijd om te bedenken wat u wilt.

6. Geniet!
Hoe vaak hoor je niet dat mensen pas goed van het leven gaan genieten als ze ernstig ziek zijn geweest of een dierbare hebben verloren. Dan gaan ze opeens hun hart volgen of hun dagen beter indelen. Zo ver hoef je het echt niet te laten komen. Het leven speelt zich hier en nu af, je kunt er van maken wat u wilt. Lach eens om jezelf en houd het luchtig. Als je helemaal klem zit, vergeet je dat vaak. Neem even een moment rust, haal diep adem en bekijk uw leven even van een afstand. Hoe serieus is het nu echt?

7. Stel uw eisen bij.
Het lijkt een open deur: maar als je te hoge eisen aan jezelf stelt, gaat het zeker mis. Verwacht je van uzelf dat je een tophuisvrouw, -man bent, die de kinderen volop aandacht en liefde geeft, liefst in combinatie met een uitdagende baan, dan ben je er bijna van verzekerd dat je op de duur opbrandt. Het klinkt logisch, maar dit is juist waar veel vrouwen/mannen op vastlopen. Vrouwen en mannen van nu hebben twee taken: zorgen voor de kinderen en het huishouden, nu hebben ze er minstens vier bij en ze willen het allemaal even goed doen. Zelfs nu zijn er al studenten met burn-out. Die gaan op kamers, studeren, lopen co-schappen en ze willen alles even perfect doen. Dat gaat niet." Om het perfectionisme te doorbreken, gaat het erom dingen los te laten. Vraag u wat vaker af: als ik dit klusje nu niet doe, hoe erg is dat nou echt? En kijk wat kritischer naar wat u allemaal wilt. In hoeverre bent u bezig een ideaalbeeld na te streven of wilt u vooral aan anderen laten zien wat u allemaal kunt? Wat ook helpt, is plannen op de lange termijn. Nu kunt u misschien die ene baan niet aannemen vanwege de kinderen, maar over twee jaar wellicht wel. Bedenk wat u wilt bereiken en wanneer, prive en in het werk. Zo houd u aandacht voor wat u gelukkig maakt."

8. Doe het niet allemaal alleen.
De was, het eten, de oppas: het lijkt soms of alles op u aankomt. Maar is dat wel zo? Trek je niet te veel naar je zelf toe? Om dit te veranderen, kun je proberen jouw gezin meer als team te zien en niet als een eenmansbedrijf dat door je in uw eentje wordt gerund. Er zijn meerdere teamleden: alleen moet je die wel motiveren en coachen. Zo kunt je best aan jouw partner uitleggen waarom niet alles op jou kan neerkomen ('dan ben ik 's avonds doodmoe en niet meer in staat om iets gezelligs te doen'). En dan kun je samen naar een oplossing zoeken. Met deze benadering leg je niet uw regime op: je kijkt met elkaar hoe het beter kan. Omdat je het samen doet, zal de ander het makkelijker accepteren en uitvoeren.

9. Wees flexibel.
Neem' de vrijheid om dingen 'anders' te doen en vooral ook: om van gedachten te veranderen. Verzet een afspraak als je onderuit op de bank wilt, stel je werkambities bij als je merkt dat jouw lichaam het niet trekt. Niets ligt vast. Cre?er jouw eigen vrijheid door zoveel mogelijk met tijd te spelen. Maak desnoods niet meteen een afspraak met die vriendin die naar de sauna wil. Zeg liever: "Ik wil dinsdag of woensdag en ik bel maandag om te laten weten wat het wordt." Dat geeft lucht.

10. Plan lege uren en lummeltijd
Het is zo makkelijk om het leven vol te plannen. Je hebt de vaste dingen: werk, school van de kinderen, boodschappen. Daarnaast nog de uitjes met vrienden, sporten, een bezoek aan jouw ouders. Voor u het weet, is uw agenda overvol. Maar: wanneer doe je dan niets? Wanneer kom je tot rust? Wil je jouw dagen stressvrij doorkomen, dan helpt het als je jezelf toestaat om af en toe niets te doen. "Vrouwen en huismannen mogen vaak pas van zichzelf ontspannen als ze alles hebben gedaan. Dan is het vaak te laat,. Je kunt met behulp een ritme inbouwen: "Na elk uur werken even tien minuten niets. Dat is niet makkelijk. Bij het eerste kopje koffie lukt dat meestal wel, maar daarna zit je vaak ongeduldig te wachten tot die tien minuten voorbij zijn. Dat moet je echt leren. Al doe je het de eerste periode maar een keer per week. Het geeft nieuwe energie." Ook lummeltijd is belangrijk: sta jezelf toe iets langer over een klusje te doen. Maak het niet in een sneltempo af. Dat geeft niet alleen rust, het klusje wordt ook leuker om te doen."

De vier grootste valkuilen.
1. Deze tips in een keer willen toepassen. Neem de tijd om te oefenen en bedenk dat het even zal duren om vaste gewoontes te veranderen.

2. Te rigide zijn. In van alles. In hoe de keuken opgeruimd moet worden (dan kan een ander het nooit goed doen) of in hoe u uw dochter wilt opvoeden (dan vertrouwt u haar dus nooit aan een ander toe, waardoor u wat meer ruimte voor uzelf zou kunnen hebben). Ga wat flexibeler met dit soort zaken om.

3. Vervallen in de slachtofferrol ('ok?, ik doe het wel weer'). Hierdoor verliest u uit het oog wat u nodig heeft om goed te functioneren.

4. Altijd maar doorrennen op een adrenalinekick. Vraag u af: wat voor voorbeeld wil ik mijn kinderen geven? Dat je altijd maar van alles moet en doorrent in het leven? Of dat je geniet en de tijd neemt?

Voor het laatst bijgewerkt 9 april 2018